Goed onderwijs dichtbij, ook in een krimpregio

Minder leerlingen hoeft niet te betekenen: minder onderwijs. Met de Virtuele Campus volgen leerlingen op verschillende locaties samen één les. Levensecht, zonder merkbare vertraging. Dark fiber is de basis eronder.

Kan dit vak blijven bestaan?

Het aantal leerlingen daalt en het lerarentekort groeit. Vooral in krimpregio's merken scholen dat. Een keuzevak telt soms nog maar een paar leerlingen. Dan hangt elk jaar dezelfde vraag boven de klas: kunnen we dit vak nog aanbieden?

Vakken schrappen of leerlingen laten reizen naar een andere locatie zijn lastige keuzes. Daarom zocht CVO Zuid-West Fryslân naar een andere weg: lokalen op verschillende locaties met elkaar verbinden, zodat kleine groepen samen één klas vormen.

Een co-creatie van
Introductie: de Virtuele campus

De Virtuele campus verbindt klaslokalen op verschillende locaties op een levensechte manier. Eén docent staat voor de klas. In de andere lokalen ondersteunen onderwijsassistenten. Iedereen ziet en hoort elkaar alsof je in één ruimte zit.

Dat verschilt wezenlijk van een videocall. Drie keuzes maken het verschil:

  • Beeld en geluid los van elkaar. Geluid komt uit de richting van de spreker. Hoor je iets van links, dan kijk je vanzelf naar links. Zo gaan leerlingen natuurlijk mee in de les.
  • Recht in de ogen kijken. De camera's staan zo dat je elkaar via het scherm aankijkt, net als in een gewoon gesprek. Zo houd je de aandacht vast.
  • Je ziet jezelf niet. Geen eigen beeld in de hoek, zoals in Teams. Je kijkt naar de klas, niet naar jezelf.
Dit is hoe het werkt

In deze video vertelt docent en projectleider Bernadette Dijkstra, bestuurder Anne Leijenaar en de technische bedenker van de Virtuele campus, René Simmer, hoe het werkt in de praktijk. Van de eerste les tot de techniek erachter.

Een levensechte les vraagt om een sterke basis

Achter de Virtuele campus zit AV over IP: beeld en geluid gaan over het netwerk, van lokaal naar lokaal. Wil je dat iedereen elkaar zonder vertraging ziet en hoort, dan heb je een stabiele verbinding met veel bandbreedte tussen de locaties nodig. Elke hapering valt in een klas direct op.

Daarom draait de Virtuele campus op dark fiber. Dat is onbelichte glasvezel die alleen jouw organisatie gebruikt. Je locaties zijn rechtstreeks met elkaar verbonden via een eigen kabel, zonder gedeeld netwerk en zonder tussenkomst van derden. CVO Zuid-West Fryslân kon aansluiten op het glasvezelnetwerk dat TReNT Glasvezel al in de regio had liggen. Zo ontstond een eigen, dedicated systeem.

“Wat zo bijzonder is aan de Virtuele campus, is dat er totaal geen vertraging in de verbinding zit. Als ik naar een ander gedeelte van het lokaal loop, volgen de leerlingen dat ook.”
Projectleider Virtuele campus bij CVO Zuid-West Fryslân

Wat de Virtuele campus oplevert

Levensecht contact – Leerlingen voelen zich onderdeel van de klas, ook als de docent op een andere locatie staat. Oogcontact en richtinggevoelig geluid maken het verschil.

Geen merkbare vertraging – Dark fiber biedt onbeperkte bandbreedte tussen je locaties. Beeld en geluid lopen gelijk op, ook als de docent door het lokaal loopt.

Veilig en in eigen beheer – Beeld en geluid van leerlingen gaan over je eigen verbinding, niet over het openbare internet of een gedeeld netwerk. Je houdt zelf de regie over wie toegang heeft.

Schaalbaar – Begin met een paar lokalen en breid uit wanneer je wilt. CVO Zuid-West Fryslân heeft inmiddels zes lokalen ingericht en werkt aan een zevende.

CVO Zuid-West Fryslân: zes lokalen, één klas

CVO Zuid-West Fryslân ontwikkelde de Virtuele campus om goed onderwijs in de regio overeind te houden. Inmiddels zijn zes lokalen zo ingericht en wordt er gewerkt aan het zevende. Al die lokalen zijn met elkaar verbonden via glasvezel van TReNT Glasvezel.

Tijdens ons kennisevent 'Van oude muren naar Virtuele campus' vertelden Bernadette Dijkstra, projectleider van de Virtuele campus, en Anne Leijenaar, bestuurder van CVO Zuid-West Fryslân over hun ervaringen. Rene Simmers, Audiovisueel expert liet zien wat er technisch bij komt kijken.

Een oplossing voor scholen in heel Nederland

Weinig leerlingen en grote afstanden: die combinatie zie je op veel plekken in Nederland. De Virtuele campus laat zien dat je daar slim mee om kunt gaan. Wat heb je nodig?


  • Lokalen die zijn ingericht met camera's, schermen en geluid 
  • AV over IP om beeld en geluid over het netwerk te sturen
  • Een stabiele, eigen verbinding tussen je locaties: dark fiber


Wij denken graag mee over die laatste stap. Neem contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken.

Goed nieuws!
U bent een stap dichter bij het meest betrouwbare glasvezelnetwerk van Nederland. Op uw locatie(s) is zakelijk glasvezel van TReNT beschikbaar. Vul hieronder uw gegevens in en wij nemen zo spoedig mogelijk contact met u op. U kunt ons ook direct bereiken via 053 - 711 41 00.
Speciale voorwaarden
Voor uw locatie(s) kunnen wij momenteel geen geautomatiseerde aanbieding afgeven. Dit kan komen doordat ons glasvezelnetwerk niet direct bij u in de buurt ligt of door bijzondere omstandigheden. Graag komen wij met u in contact om samen te kijken naar de mogelijkheden. Laat uw gegevens achter en wij nemen zo snel mogelijk contact met u op, of bel met één van onze specialisten op 053 - 711 41 00.
Mogelijkheden in de toekomst
Deze locatie ligt momenteel buiten het bereik van ons netwerk voor een directe aansluiting. Wij zijn ons netwerk continu aan het uitbreiden en mogelijk kunnen we u in de toekomst wel van dienst zijn. Laat uw gegevens achter zodat we u op de hoogte kunnen houden van de ontwikkelingen, of bel ons op 053 - 711 41 00.
Bedankt voor uw aanvraag. U ontvangt zo spoedig mogelijk een reactie.